بازگشت به لیست مقالات » | ﺳﻪشنبه 29 بهمن 1398 در ساعت 10 : 18 دقیقه | نظرات کاربران ( 0 )

 طراحی معماري وملاحضات پدافندغیرعامل

 مقدمه

     رشد روزافزون و افقی شهرها به همراه افزایش جمعیت آنها موجب بالا رفتن قیمت زمینهاي شهري، رشد عمودي آنها. افزایش تراکم جمعیت شهري شده است. توسعه نامتناسب شهرها به همراه این رشد افسارگسیخته در سالهاي اخیر و توجه نکردن مدیران شهري به توسعه پایدار، مشکلات عدیدهاي را به خصوص براي شهرهاي جهان سوم به وجود می آورد و مسئولیت بیشتري بر دوش برنامهریزان شهري مینهد. اهمیت مکانیابی اصولی، کاربريها و خدمات شهري را بارزتر میکند. اغلب نظریه هاي مکانیابی و مکان گزینی به کاربريهاي صنعتی و تجاري توجه نموده و عوامل تولید از قبیل بازار، سرمایه، نیروي کار و فاصله بازار تا محل تولید را متغیرهاي اساسی مکان یابی در نظر گرفته و نمونههاي خاصی را با اولویت دادن به یک یا چند عامل ارائه دادهاند (فرهادي، (1381 عناصري که در پدافند غیرعامل موثر است وضعیت معابر میباشد که با توجه به مشکلات بافت قدیم وضعیت معابر اهمیت زیادي دارد، از نظر شهرسازي راهها و شبکه هاي ارتباطی مهمترین و حساسترین فضاي عمومی یک شهر را تشکیل میدهند، زیرا علاوه بر این که درصد زیادي از اراضی شهري را به خود اختصاص میدهند، عنصر شکلدهنده شهر و محل فضاها و عناصر شهري میباشند (پریزادیري، .(1390 در مناطق شهري، صدمات جنگی شامل ترکیبی از ویرانههاي کالبدي و اختلال در عملکرد عناصر شهري است .انهدام سازهها و ساختمانها، شبکه  راهها و دسترسیها، تأسیسات اساسی مخازن آب، نیروگاهها، خطوط ارتباطی تلفن، برق، آب، گاز و ...از آن جمله این آسیبها میباشند .با تلفیق هوشمندانه عناصر طبیعی، عناصر معماري و اصول پدافند غیرعامل میتوان این خطرات و تهدیدات را به حداقل ممکن کاهش داد (داعی نژاد، .(1385 

روش تحقیق 

در این پژوهش ضمن مروري بر تحقیقات انجامشده در زمینه پدافند غیرعامل، به مطالعه و بررسی کتب، استاد و مقالات در خصوص نمونهها و روشهاي علمی و مفهومی مکان یابی، مفاهیم و مسائل مرتبط با پدافند غیرعامل و پارامترهاي موثر در طراحی ساختمانها و مکانیابی اینگونه ساختمانها پرداخته شده است. 

فرضیه تحقیق 

میتوان با بررسی و شناخت عوامل موثر بر پدافند غیرعامل این فرضیه را مطرح کرد:

- با به کار بستن اصول پدافند غیرعامل در مکانیابی بناهاي معماري با اتخاذ روشی مناسب و هوشمندانه میتوان گزینه هاي مطلوب و بهینه سایت جهت احداث بناي معماري را شناسایی کرد. با توجه به بیتوجهی و خلأي که در این زمینه وجود دارد پژوهش پیش رو در حد توان خود و به عنوان یک مقاله میتواند الگوهایی جهت هم راستا شدن با فنون پدافند غیرعامل ارائه نماید.

ضرورت و اهمیت پژوهش 

   ایران کشوري با موقعیت راهبردي در مرکز خاور میانه است و در منطقهاي پرآشوب قرار دارد و داراي ذخایر عظیم انرژي میباشد. از طرفی اصل مبارزه با استکبار جهانی در دکترین دفاعی جمهوري اسلامی ایران قرار دارد احتمال ماجراجویی و تعدي قدرت هاي استکباري جهان را علیه کشورمان افزایش داده است، بنابراین باید براي این موضوع چندید برابر کشورهاي دیگر سرمایه گذاري کند. معماري و شهرسازي به عنوان یک واسطه، قدرت دفاعی را بالا میبرد و در ارضاي نیاز به امنیت در سلسلهمراتب پلهاي مازلو اثر مثبت داشته و باعث بقاي انسان می گردد.حتی در طراحی نما نیز ملاحضاتی در این خصوص وجود دارد.

پدافند غیرعامل 

هر اقدام غیر مسلحانهاي که موجب کاهش آسیب پذیري نیروي انسانی، ساختمان، تأسیسات، تجهیزات، اسناد و شریانهاي کشور در مقابل عملیات خصمانه و مخرب دشمن شود، پدافند غیرعامل خوانده میشود. به بیان سادهتر پدافند غیرعامل، مجموعه اقداماتی است که انجام می شود تا در صورت بروز جنگ، خسارات احتمالی به حداقل میزان خود برسد. پدافند غیرعامل به عنوان یکی از شاخههاي مدیریت بحران با نوع تهدید جنگ و جمله نظامی سختافزاري به مجموعه اقدامات غیر مسلحانهاي گفته می شود که وجب کاهش آسیب پذیري نیروي انسانی، ساختمانها، تأسیسات، تجهیزات و شریانهاي کشور در مقابل عملیات خصمانه و مخرب دشمن میگردد (پیمان و غضنفري، .(1386 از نظر واژه شناس، واژه پدافند از دو جزء »پد« و »آفند« شده است. در فرهنگ و ادب فارسی »پاد« یا »پد« پیشوندي است که معانی »ضد، متضاد، پی و دنبال « بوده و هرگاه قبل از واژهاي قرار گیرد معناي آن را معکوس مینماید. واژه »آفند« نیز به مفهوم »جنگ، جدال، پیکار و دشمنی« است (دهخدا، .(1351 دکتر اصغریان جدي وجه تمایز بین پدافند عامل و غیرعامل را عامل انسان میداند. به این معنا که پدافند عامل را ابزاري میداند که نیاز به مدیریت مستقیم و کاربري انسانی دارد و مشتمل بر ابزار و آلات جنگی، سازماندهی، آموزش مدیریت نیروهاست که در شرایط عدم حضور انسان، آن ابزار به خودي خود فاقد اعتبار است. درحالیکه پدافند غیرعامل را امکانات معماري در زمینه مهندسی جنگ می داند، به گونهاي که بدون ابراز و توانمندي، نیروهاي رزمی و دفاعی را افزایش دهد؛ مانند پناه گرفتن درون سنگر و یا استقرار در نقاط مرتفع. به نظر وي پدافند غیرعامل نیازي به حضور انسان نداشته و هر کسی آنجا را متصرف شود، راندمان دفاعی بیشتري در جنگ خواهد یافت (اصغریان جدي، .(1374

دیدگاه معاصر جهان در باب پدافند غیرعامل 

بررسی دیدگاههاي فکري تعدادي از کشورهاي پیشرفته در محافظت از غیرنظامیان در برابر تهاجمهاي نظامی گویاي آن است که از دیدگاه پدافند غیرعامل، یک طرح کارآمد میبایست تلفات جانی را به حداقل ممکن کاش دهد، خسارات زیربنایی را به حداقل برساند و ابعاد و دامنه آسیبها را هرچه بیشتر محدود نگاه دارد (حاجی ابراهیم زرگر و هوشیار، .(1386 در سوئیس مهمترین ابعاد دفاع از غیرنظامیان در برابر تهاجمهاي نظامی را میتوان به ترتیب زیر برشمرد: 

تأمین فضاهاي پناهگاهی در برابر حملت هسته اي براي هر یک از شهروندان سوئیسی و هم براي کارکنان صنایع کلیدي (قبل از بحران) 

تأمین فضاهاي بیمارستانی زیرزمینی مقاوم در برابر حملات هسته اي (قبل از بحران). هشدار و اعلام خطر مرحلهاي، متناسب با اوجگیري تنشهاي بین المللی (حین بحران). استقرار دائم در پناهگاه (حین بحران و پس از بحران).

بنابراین اقدامات محافظت از غیرنظامیان در برابر تهاجمهاي نظامی در سوئیس محدود به آمادگی غیرنظامی جهت مواجهه با حملات هسته اي از طریق تامی حفاظت پناهگاهی و سپس مقابله با بحران با تاکید بر امدادهاي پزشکی است (حاجی ابراهیم زرگر و هوشیار، .(1386 دفاع غیرعامل شامل اعلام خبر، استتار، اخفا، تفرقه، پراکندگی، استحکامات و پناهگاه، تحرك، حیله و فریب، ایجاد سیستم هاي اطفاء حریق و کنترل خسارات می باشد.

در تهیه نقشه فاز دو موارد فوق لحاظ گردد.

اصول اولیه پدافند غیرعامل

-1موضع یابی1 که خود شامل مأموریت، پراکندگی، شکل عوارض و محیط میباشد. -2 انضباط استتار2 -3 احداث و ایجاد استتار3 (خدابخشی، (1388

اگر چه در پدافند غیرعامل مقاومت در مقابله با عوامل مخرب وظیفه المانها، عناصر و جزئیات سازه ها است اما مقاومت و غلبه بر مسائل روحی-روانی، گشایش در امور معنوي وظیفه معماري فضا است با توجه به موارد فوق و بکارگیري مصالح مناسب، روشها و فناوري نوین در خلق ایدهها و آرمانهاي معماري و درعینحال بهرهگیري از مقاومت عالی مصالح و عناصر سازهاي میتوان به پدافند غیرعامل در مهندسی براي تداوم حیات انسان دست یافت.

پهنه بندي خطر 

به منظور پهنه بندي خطر تهاجم، کشور به سه پهنه با خطر شدید، متوسط و کم تقسیم می شود. با یک مکانیابی مناسب میتوان در هر شهر میزان خطر را یک پله کاهش داد. 

 

جدول :1 پهنه بندي خطر (مبحث 21 مقررات ملی ساختمان، ص .(8

 

مقیاس استقرار

 

 

وضعیت در جغرافیا

 

 

مرزي

 

غیر مرزي

 

در همجواري با

 

بدون همجواري با

در همجواري با

بدون همجواري با

 

ساختمانهاي حساس

 

ساختمانهاي حساس

ساختمانهاي حساس

ساختمانهاي حساس

کلانشهر

شدید

 

متوسط

شدید

متوسط

شهرهاي بزرگ

شدید

 

متوسط

متوسط

کم

شهرهاي متوسط

متوسط

 

کم

کم

کم

شهرهاي کوچک

کم

 

کم

کم

کم

روستا

کم

 

کم

کم

کم

 

تمرکز افراد، سرمایهها و فعالیتها در یک محدوده، امکان هدفگیري محیط را افزایش میدهد همچنین همجواري ساختمانها و تمرکز آنها در یک محوطه فشرده موجب خطرپذیري و تأثیرات جانبی آنها میگردد (مبحث 21 مقررات ملی ساختمان). طرح

کلی محیط بهتر است به صورت غیرمتمرکز و منظم باشد. این امر کارایی محیط براي تعیین مکان جانپناههاي امن در برابر ریزش آوار را افزایش میدهد. 

سطح عملکرد ساختمان

ساختمانها داراي چهار سطح عملکرد میباشند: سطح عملکرد -1قابلیت استفاده بیوقفه 4(IO) سطح عملکرد -2 ایمنی جانی 5(LS)

سطح عملکرد -3 آستانه فروریزش 6(CP) 

سطح عملکرد -4 لحاظ نشده (مبحث 21 مقررات ملی ساختمان)

الزامات معماري در پدافند غیرعامل

دکتر اصغریان جدي الزامات معماري در پدافند غیرعامل و طراحی سازه بتنی را با توجه به مراحل تهاجم دشمن که شامل شناسایی، حضور، بازشناسی، نشانه روي، ایجاد خسارت و فرار است، بهکارگیري هر یک از این الزامات و عوامل در طراحی پدافند غیرعامل به نوبه خود در یک یا چند مرحله از مراحل تهاجم دشمن خلل ایجاد کرده و دشمن را از دستیابی به هدف ناکام خواهد گذاشت. الزامات معماري به گروههاي خاصی طبقهبندي شدهاند که عبارتاند از: 

-1 برنامهریزي شامل مکانیابی و آرایش استقرار، موانع، پراکندگی و مدیریت ساخت و بهرهبرداري -2 اغتشاش در دید دشمن شامل ضد مراقبت -3 دید دشمن شامل استتار، اخفا و عوامل فریب

-4 طراحی شامل معماري داخلی، فضاهاي چند عملکردي، ورودي و خروجیهاي معمولی و اضطراري، مرمت پذیري، نماي داخلی و خارجی ساختمان 

-5 ساخت شامل شبکه هاي زیرساخت، تأسیسات و استحکام بنا  (اصغریان جدي، .(1383

تعیین طرح هند سی بنا، موقعیت بازشوها، نحوه دسترسی و پیشبینی فضاي امن به عنوان فضاي چند عملکردي براي هر ساختمان در زمان صلح و جنگ بر عهده مهندسین معماري است .معماران باید با توجه به کاربري بنا و نیازهاي آن فضاهایی را طراحی نمایند که علاوه بر عملکرد پدافندي در زمان جنگ، در زمان صلح نیز کاربري مناسبی داشته باشد (مبحث 21 مقررات ملی ساختمان، .(1388 در بخش معماري، توجه به اصولی مانند مکان گزینی و جانمایی بهینه ساختمان، پراکندگی مناسب بنا، رعایت اصول اختفاء استتار و فریب، درجه مرمت پذیري بالاي ساختمان معماري داخلی ساختمان حائز اهمیت است ( فرجی ملایی و عظیمی، .(1390 وجود برخی از نماهاي ساختمان و عناصر غیرضروري، خود در هنگام وقوع حادثه خطرآفرین است. حذف اینگونه عناصر خود کمک زیادي در هم راستا شدن با پدافند غیرعامل دارد. وجود نماي شیشهاي و یکدست شدن نما با                

حاشیه پیاده رو و خیابان میتواند با عقب رفتگی همراه شود تا در هنگام شکستگی، از ریخته شدن مصالح در پیاده رو جلوگیري به عمل آورد یا اینکه با عقب رفتگی بناي ساختمان در سایت خود و ایجاد بالکن از ریزش مصالح جلوگیري به عمل آید. (شکل بحث و نتیجه گیري

با توجه به وجود زمینه تهدیدات بالقوه و خطراتی که امنیت ملی، استقلال و تمامیت ارضی کشور را نشانه گرفته ضرورت عقلی دفاعکاملاً مشهود است. آمار و سوابق جنگهاي گذشته نشان میدهد پدافند عامل در حال حاضر به تنهایی قادر به مقابله با سلاحهاي مدرن و مخرب آفندي براي جلوگیري از اثرات ویرانگر آنها بر مراکز حیاتی و حساس و نیروي انسانی نیستند، لذا بهکارگیري اصول و معیارهاي پدافند غیرعامل میتواند به تکمیل زنجیره دفاعی کمکی موثر و قابل توجه کند که این امر به طور شایستهاي از جانب مقام معظم رهبري نیز مورد تاکید قرار گرفته است. بجا است این موضوع به ویژه از سوي وزارتخانه ها و سازمانهاي عمرانی مورد اهتمام جديتري قرار گیرد . در این پژوهش سعی شد که با آشنایی مفهوم پدافند غیرعامل و تاثیر آن در معماري، راحلهایی را ارائه نماییم که کمک شایانی در طراحیهاي معماري و ایجاد انگیزش جهت استفاده براي اینگونه طراحیها داشته باشد. استفاده الگوهایی که بیان میشود در حد توان خود میتواند الگویی مناسب واقع شود: استفاده از فرم پلان و نماي مناسب، حذف عناصر اضافی از نماي ساختمان، حذف بیش از حد شیشه در نما ساختمان و تدابیر مناسب براي اینگونه نماها مانند عقب رفتگی در سایت و استفاده از بالکن، استفاده از پوشش گیاهی در مکانهایی که خطر ریزش مصالح زیاد است. وجود نیمکت هاي سنگی که بتوان در زیر آن پناه گرفت. حذف پلههاي بدون کاربرد در محوطه و استفاده از شیبراهه جهت سهولت در رفت آمد در هنگام وقوع حادثه.

     خدمات هلدینگ ساختمانی بنیادین سازه پویان اخذ جواز ساخت مسکونی، اخذجوازساخت اداری، تهیه جواز ساخت تجاری باتامین حداکثرپارکینگ وحداکثرامتیازطبقه برای کارفرماهای محترم می باشد.

     ارایه برگه های مهندسی،برگه تعهد معماری،برگه محاسبات،برگه برق و مکانیک،برگه استحکام بنا،برگه نظارت انتخابی،برگه مجری ذیصلاح ، برگه مجری حقوقی ،برگه سازه ، برگه تعهد نظارت،برگه محاسب ،برگه ازمایشگاه مکانیک خاک،اخذتاییدیه اتش نشانی،اخذپایانکار،اخذ سند توسط شرکت انجام می شود.

     تهیه نقشه فاز دو،اپلود نقشه معماری ،اخذ تاییدیه نقشه فاز دو از سازمان نظام مهندسی ، تهیه نقشه سازه،تهیه نقشه ساختمان،تهیه نقشه سوله،تهیه نقشه مهندسی ،تهیه نقشه معماری ،طراحی سازه،طراحی سوله،طراحی معماری ،طراحی مهندسی،طراحی ویلا،طراحی نما،طراحی سازه بتنی،طراحی سازه فلزی،طراحی سازه فولادی ،طراحی اسکلت،طراحی سوله سبک ،طراحی سوله صنعتی،تهیه شاپ بتنی،تهیه نقشه شاپ فلزی،تهیه ورک شاپ سوله جزو خدمات شرکت می باشد.

    این هلدینگ اجرای ساختمان ،مدیریت پیمان، مشارکت در ساخت ،نصب سوله،بازسازی ساختمان،مقاوم سازی ساختمان ،ساخت ویلا،ساخت سوله نیز بر عهده دارد.

ضمنا فایل ورد مقاله فوق به همراه عکس ها و جداول با تماس از طریق این لینک قابلیت ارایه دارد.

 

عنوان نظر :
نام شما :
ایمیل :
10 / 10
از 1 کاربر